Terugblik: massage bij kanker

TouchPro Europe

Op zaterdag 13 juni 2015 was de Beroepsvereniging voor Stoelmasseurs te gast bij TouchPro Europe in Rotterdam voor de workshop Massage bij kanker. Daar werden we hartelijk ontvangen door Rob’n Cappel en Jan Mathijsen, en office manager Nicole. Rob’n was die dag jarig en daar hebben we op passende wijze even bij stilgestaan. Ook hebben we van gedachten gewisseld over hoe de Beroepsvereniging voor Stoelmasseurs en TouchPro Europe in de toekomst nauwer met elkaar kunnen samenwerken. In ieder geval waren we al erg te spreken over de ruimte die we daar gehuurd hebben, daar zullen we vast wel vaker gebruik van maken.

Lunch

Vanaf een uur of 1 kwamen de deelnemers binnendruppelen, en die konden meteen aanschuiven voor het lunchbuffet. Daarvoor hadden we goed de ruimte. In de gezellige ‘woonkamer’ vond iedereen zijn plekje en werd er volop bijgekletst.

Altijd mooi om te zien hoe oude bekenden en nieuwkomers in enkele minuten tot geanimeerde gesprekken komen. Massage is niet alleen fantastisch om te doen, maar ook om over te praten! Zo voelde iedereen zich al snel op zijn gemak.

Monique van der Kooij

Rond 2 uur begon de presentatie Massage bij kanker, gegeven door Monique van der Kooij. Zij is massagetherapeut, massagedocent en voorzitter van de stichting “Voor Jou, een mooi moment voor mensen met kanker”. Nadat zij zelf in 2009 de diagnose kanker kreeg en daarvoor lange tijd behandelingen heeft ondergaan, heeft zij zich gespecialiseerd in het masseren van mensen met kanker. Tevens heeft Monique de stichting Voor Jou opgericht. Vanuit deze stichting worden verwendagen, ontspanningsweekenden en voetmassageprojecten op oncologie afdelingen in ziekenhuizen georganiseerd.

Ook geeft zij samen met een aantal deskundige gastdocenten nu een 5-daagse training “massage bij kanker”. Uniek hieraan is dat de opbrengst van deze training naar de voetmassageprojecten van de stichting in de ziekenhuizen gaat.

Kanker

De presentatie, van begin tot eind zeer interessant, begon met enkele prikkelende stellingen. “Met massage kun je de kanker door het lijf verspreiden.” Niet dus, zoals we later zouden zien (want uitzaaiing is een biochemisch proces, niet een mechanisch proces dat je door massage veroorzaakt), maar wel een uitgangspunt dat je nog vaak hoort.

Monique begon met algemene informatie over kanker: hoe vaak komt het voor, welke fases kun je onderscheiden in het ziekteverloop, welke behandelingen zijn in elke fase mogelijk.

Massage bij kanker

Vervolgens kwamen we op de kern van de presentatie: massage bij kanker. Hierover bestaan nogal wat misverstanden, uiteenlopend van ‘kanker is altijd een contra-indicatie’ tot ‘voor massage maakt het niet uit dat iemand kanker heeft’.

Deze uitersten missen alle nuance, en de waarheid ligt natuurlijk ergens in het midden: massage bij kanker kan (bijna) altijd, mits de behandeling hierop wordt aangepast.

Een goed uitgevoerde massage (en daarbij zijn de aanpassingen belangrijker dan de technieken) kan zeer heilzaam zijn voor patiënten met kanker. Hoewel iedere situatie weer anders is zijn er wel een aantal algemene dingen te zeggen over die aanpassingen.

Wat doe je nooit bij massage van iemand met kanker?

• stimulering van het zenuwstelsel
• diepe massage
• sterke stimulatie met stevige drukpuntmassage
• pittige oefeningen, rekken en strekken

Wat kan altijd wel?

• richten op ontspanning
• langzame strijkingen zonder druk
• zachte aanraking
• langzaam opbouwen

Laat je als masseur niet verleiden door het verhaal en de feedback van de cliënt (“O, ik kan wel wat hebben hoor!”).

Aandachtspunten bij stoelmassage

• als lymfeknopen zijn verwijderd is er een hoger risico op lymfoedeem, en dit kan ontstaan door een verkeerde massage.
• een andere belangrijke complicatie bij kanker is het risico op een diep veneuze trombose. Als masseur moet je de signalen hiervan herkennen en er op de juiste wijze naar handelen. Dat kan betekenen: niet masseren maar meteen doorsturen naar huisarts of zelfs 112 bellen.
• als gevolg van de behandelingen zijn kankerpatiënten nog jarenlang chronisch vermoeid. Mede daarom moet de behandeling ingetogen blijven.

Vervolg

Massage bij kanker is wel degelijk mogelijk en kan zelfs zeer heilzaam zijn voor het welbevinden van de cliënt. Belangrijk is, zoals altijd, dat de masseur goed weet waar hij mee bezig is. Zeer geschikt hiervoor is de speciale Training “massage en kanker” voor masseurs/massagetherapeuten, die al geaccrediteerd is door diverse beroepsverenigingen.